Belangenvermenging niet meer strafbaar: waarom de nieuwe wet de democratie ondermijnt

Door Wim Vander Cruyssen

Vandaag 13:08

Als schepen en bouwondernemer zie ik hoe de nieuwe wet over belangenvermenging de democratie ondermijnt. Artikel 637 verlicht strafbaarheid, maar creëert een juridisch gordelgordel. Transparantie en integriteit moeten voorop staan.

Belangenvermenging niet meer strafbaar: waarom de nieuwe wet de democratie ondermijnt. Als schepen en actief in de bouwsector zie ik dagelijks hoe de grens tussen publieke taak en privébelang vervaagt. Artikel 637 van het nieuwe Strafwetboek lijkt de wet te verlichten, maar in werkelijkheid creëert het een juridisch gordelgordel.

De nieuwe wet en de uitzondering

Artikel 637, ingevoerd op 1 september 2026, stelt dat de strafbepaling voor belangenvermenging niet van toepassing is op een openbaar ambtenaar die, ondanks het bevorderen van zijn privébelangen, openlijk handelt in het publieke belang en dit belang niet schaadt. De wetgever heeft hiermee een uitzondering gecreëerd die het risico op belangenconflicten niet elimineert, maar alleen de strafbaarheid onder bepaalde voorwaarden uitneemt.

Waarom de wetgever een discussie creëert

Simon Bekaert, parlementslid, toonde in juli 2026 aan dat een burgemeester of schepen die eigendom bezit en meebeslist over ruimtelijk beleid, een duidelijk belangenconflict vormt. Minister Hilde Crevits bevestigde dat publieke functies niet mogen worden gebruikt om eigen financiële belangen te bevorderen. De wet lijkt juist de schijn van belangenvermenging te verzwaren.

Integriteit en openbaarheid

Een goede integriteitswet moet belangenconflicten voorkomen, niet achteraf een juridische discussie organiseren over de vraag of het privévoordeel toevallig ook het algemeen belang diende. Openbaarheid maakt een belangenconflict transparanter en voorkomt dat politici zich achter de wet verbergen.

Conclusie

Een democratie heeft geen behoefte aan achterpoortjes voor belangenvermenging. Ze heeft behoefte aan leiders die boven iedere verdenking staan. De nieuwe wet moet heroverwogen worden om te zorgen dat publieke mandaten en privébelangen strikt gescheiden blijven.