Is er toch licht aan het einde van de tunnel?

Ik heb de belofte van premier Bart De Wever gelezen: tegen het einde van de huidige legislatuur moet de belastingdruk in België lager liggen dan bij de start. Hij wil besparingen boven nieuwe heffingen plaatsen. Dat klinkt revolutionair, want België heeft de afgelopen jaren een omgekeerde reflex gehad: telkens nieuwe belastingen, bijdragen of fiscale lasten.

Hoge belastingdruk in België

De recente cijfers van de OESO tonen aan dat Belgische belastinginkomsten in 2024 ongeveer 42,6 % van het bbp bedroegen, vergeleken met een OECD‑gemiddelde van 34,1 %. Op arbeid is de situatie nog verontrustender: de tax wedge voor een alleenstaande werknemer met een gemiddeld loon bedroeg 52,5 % van de totale loonkost in 2025, terwijl het OECD‑gemiddelde rond 35 % ligt. België blijft daarmee de zwaarste belastingdruk op arbeid binnen de OESO kennen.

De noodzaak van een echte sanering

Volgens de begrotingsramingen moet er tegen 2029 nog een bijkomende inspanning van miljarden euro’s plaatsvinden om het Europese uitgavenpad te respecteren. Het is onmogelijk om miljarden te besparen, de belastingen te verlagen én de bestaande overheid onaangeroerd te laten. De belofte van De Wever is dus interessant omdat hij zichzelf aan het einde van zijn regeerperiode aan een meetbaar resultaat laat beoordelen.

Het risico van belastingverplaatsing

Een belastingverlaging op arbeid heeft weinig betekenis als die wordt gecompenseerd door hogere belastingen op vermogen, consumptie, beleggen of ondernemerschap. Dan verplaatst men de belastingdruk, in plaats van deze te verminderen. De overheid heeft decennialang nieuwe bevoegdheden, administraties, subsidies en instellingen opgebouwd; het is niet genoeg om simpelweg de lasten te verschuiven.

Een relanceplan in plaats van een verzuimplan

Er ligt een economische kans in de huidige begrotingscrisis. Als België structureel kan besparen en een deel daarvan gebruikt om arbeid en ondernemerschap goedkoper te maken, verandert het saneringsplan in een echt relanceplan. Lagere lasten op arbeid maken werknemers goedkoper voor ondernemingen en vergroten het verschil tussen werken en niet werken. Een aantrekkelijker fiscaal klimaat kan investeringen aantrekken en meer belastinginkomsten opleveren. Dat is veel gezonder dan telkens hogere belastingen met een steeds minder competitieve economie.

De uitdaging voor De Wever

België heeft geen ruimte meer om de fiscale citroen verder uit te persen. De uitdaging voor premier De Wever is dus gigantisch: hij moet daadwerkelijk besparen, de belastingdruk op arbeid verlagen en tegelijkertijd de fiscale ruimte behouden. Als hij slaagt, kan de Belgische belastingbetaler eindelijk zien dat hij genoeg heeft betaald.

Bronnen

• OESO, Revenue Statistics 2025 – Belgium: Belgische belastinginkomsten in 2024 ongeveer 42,6% van het bbp.
• OESO, Taxing Wages: internationale vergelijking van de belastingwig op arbeid; België ongeveer 52,5% voor een alleenstaande werknemer met gemiddeld loon in 2025.
• Monitoringcomité en VBO, begrotingsramingen 2026 en noodzakelijke bijkomende begrotingsinspanning richting 2029.
• Business AM, september 2026, berichtgeving over de verklaring van premier Bart De Wever dat de totale belastingdruk tegen 2029 lager moet liggen dan bij de start van zijn regering.